In December 2008 heb ik tijdens het dwalend licht project enkele uren aan video materiaal geschoten. Hierbij heb ik gebruik gemaakt van een video camera die ik pas enkele dagen in mijn bezit had. De gehele opname was voor mij een experiment en leerproces. Dus de kwaliteit is hier en daar niet optimaal. Maar dat valt te verwachten als je in de bijna volledige duisternis van een bos iets moet registreren. Ik heb tijdens de opname geïmproviseerd met stormlampen en met led verlichting, maar het was niet echt fraai.
Pas recent heb ik speciale software ontdekt waarmee de ruis in de beelden konden worden gefilterd. Dat was een hele verbetering.

De volgende stap was de confrontatie zoeken met mijn teleurstelling omdat het project zo bitter weinig had opgeleverd. Helaas is de respons vanuit de Veluwe op het gebied van kunst, cultuur en toerisme voor Dwalend Licht uitgebleven. In mijn kunstenaarschap is dit wel de grootste deceptie tot nu toe. Omdat je denkt dat als je maar al je gevoel, emotie en gedrevenheid in de kunst neerlegt het dan wel zal lukken je oprechte liefde voor de Veluwe over te dragen op andere. Maar helaas is de Nederlandse beschaving inmiddels al verder afgestompt dan ik dacht.

De Jufferboom

Deze opname van de Jufferboom is zonder twijfel mijn persoonlijke favoriet.

Aan de uitvoering van mijn Dwalend Licht project in December 2008 werd meegewerkt door Tessa Zoutendijk viool en Arjen Uittenbogaard verteller. De uitvoering vond plaats in de Verborgen Tuin van Landgoed Schovenhorst bij Putten. Een intieme locatie met vele kronkel paadjes en verrassend doorkijkjes. Ideaal voor dwaallichten, sagen en legende.Vooral uitgevoerd bij vrieskou en volle maan, zoals tijdens alle uitvoeringen het geval was, huiveringwekkend, in positieve zin.De vertelling is gebaseerd op het epische verhaal van Gust van de Wall Perné. Een verhaal zoals alleen hij dat kon optekenen. Als gedreven poëet van het landschap van de Veluwe en haar ziel.

Bij de eerste repetities werd ik al direct getroffen door het pakkende intro van Tessa op de viool. Per uitvoering ontwikkelde het thema zich progressief, om uiteindelijk haar vorm te vinden in een meeslepende, romantische en dramatische ervaring.Arjen heeft de oorspronkelijk tekst knap vertaald naar de 21e eeuw. Zonder de puurheid van de bron te verminken. Zijn verteltrant is eenvoudig en inlevend. Met ruimte voor stilte en eerbied voor de geest van het verhaal.Deze uitvoering ontroerd me dan ook in hoge mate. Misschien omdat het me doet denken aan mijn eigen nachtelijke wandelingen als kind door de bossen van de Veluwe. Mijn ervaring van de schoonheid, van ruimte, omfloerste stammen en vage schijnsels van boomtoppen.Ik zie de twee broers lopen door de ademende stilte van een door de maan beschenen oneindig bos.Hun gedachten en zorgen. Hun angst voor het mysterie in het woud en de toekomst. Een soort universele gedachte van de mens als je helemaal op jezelf bent teruggeworpen.
Van alle uitvoering op Schovenhorst waaraan Tessa meewerkte was dit - naar mijn mening - de beste.

De witte vrouwe van Kernhem

Het oeroude verhaal van de witte vrouwe - of wief - van Kernhem.

Op het landgoed Kernhem bij Ede wordt vaak een verschijning waargenomen van een vage witte gestalte. Die zweeft daar dan tussen de bomen of hangt rond boven één van de vennen. Volgens overlevering is het de geest van de kasteel vrouwe die nog altijd wacht op de terugkomst van haar geliefde.
Men mag hierbij wel spreken van waarachtige en eeuwige trouw. Iets dat wél vaak wordt beloofd maar niet in praktijk wordt gebracht, tja. C'est la vie.Gelukkig is dit hier nu eens wél het geval. Een verhaal derhalve over een echte doorzetter, want de vrouwe wacht al vele honderden jaren. Maar geeft de hoop niet op! En als niemand haar de afgelopen eeuwen op ander gedachte heeft weten te brengen dan zal dat in onze tijd ook wel niet gebeuren.

Het is natuurlijk wel stof voor een prachtige vertelling. In dit geval is het suggestieve gebruik van een zingende zaag door Tessa Zoutendijk de unieke basis voor de ijzige atmosfeer. En virtueel vorm geeft aan de ijle spookachtige verschijning die het pad kruist van Marten, de huisslachter.Arjen Uittenbogaard weet de nuchterheid van Marten mooi te verworden. En zijn omslag door de 'buitenaardse' ontmoeting. Nu moet hij de nuchterheid zelve wel toegeven dat er meer is dat menselijkerwijs te verklaren valt.

Het Ruitergat

Onvoorstelbaar dat er vroeger zoveel moerassen op de Veluwe waren en nu is er slechts droog zand. Dit verhaal gaat over die periode lang geleden. Het past dan ook uitstekend bij mijn lichtinstallatie.

De lokkende lichtjes die zich verplaatsen in de mist. Zwevend tussen de donkeren bomen. Verwarring stichten bij de eenzame reiziger. Gevaar ligt op de loer want overal is onvaste grond. Want is die schijnbaar ondiepe poel niet een zuigend moeras? En is die doorgang door dat dichte geboomte niet een doodlopend pad van het leven dat leidt naar de zwarte afgrond?

Wat krijg je als je de verhalenverteller Arjen Uittenbogaard en violist Tessa Zoutendijk in een winters bos laat optreden en improviseren?

Hoefgetrappel in de donker nacht, heuvel op en heuvel af, een steigerend paard een plons en een gesmoorde kreet. Het Ruitergat is ontstaan. En een legende is geboren.